Gebeliğin istenerek sonlandırılmasına halk arasında kürtaj deniyor. Tıpta bu kelime aslında daha geniş bir anlam taşıyor ve gebelikle ilgisi olmayan işlemler için de kullanılıyor. Bu karışıklık, internette araştırma yapan kişilerin sık sık yanlış bilgiye ulaşmasına yol açıyor. Aşağıda hangi işlemin ne olduğunu ayrı ayrı anlattık.
Kürtaj kelimesi ne anlama geliyor?
Kürtaj, Fransızca kökenli bir kelime ve "kazıma" anlamına geliyor. Tıpta bir boşluğun içinin temizlenmesi işlemlerinin genel adı. Gebelikle ilgili kullanıldığında kastedilen şey, rahim içindeki gebelik materyalinin alınmasıdır. Bunun tıbbi karşılığı gebeliğin sonlandırılması ya da rahim tahliyesi.
Aynı işlem günlük dilde başka isimlerle de anılıyor:
- Gebelik sonlandırma
- Hamilelik sonlandırma
- Çocuk aldırma, bebek aldırma
- Dilatasyon ve küretaj (D&C)
- Rahim tahliyesi
Bunların hepsi aynı şeyi anlatır. Farklı isimlerin varlığı, farklı yöntemler olduğu anlamına gelmez.
Gebelikle ilgisi olmayan kürtaj işlemleri
Kürtaj kelimesinin tıpta gebelikle hiç ilgisi olmayan kullanımları da var. Aynı kelimeyi duyduğu için endişelenen hastalarla sık karşılaştığımız için burada ayrıca belirtmek istiyoruz:
- Tanısal kürtaj: Adet düzensizliği, menopoz sonrası kanama ya da rahim iç duvarının kalınlaşması durumlarında, rahim içinden örnek alınması için yapılır. Amaç gebelik sonlandırmak değil, tanı koymaktır.
- Ortopedide: Kemik içindeki bir boşluğun temizlenmesi işlemine de küretaj denir.
- Diş hekimliğinde: Diş kökü çevresindeki iltihaplı dokunun temizlenmesi küretaj olarak adlandırılır.
Düşük sonrası yapılan kürtaj
Bir gebelik kendiliğinden sonlanabilir; buna düşük denir. Düşükten sonra rahim içinde parça kalmışsa ve kanama devam ediyorsa, kalan dokunun alınması gerekir. Bu işleme de kürtaj adı verilir.
Bu durumda yapılan kürtaj, gebeliği sonlandırmak için değil, zaten sonlanmış bir gebeliğin ardından enfeksiyon ve uzayan kanamayı önlemek için yapılır. Gebelik materyali tamamen düşmüşse ve kanama durmuşsa kürtaj gerekmeyebilir; buna ultrason ile bakılarak karar verilir.
Dış gebelikte durum farklıdır
Dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahim dışında —çoğunlukla tüplerde— yerleşmesidir. Tanı koymak için bazen rahim içinden biyopsi alınması gerekir ve bu işleme de kürtaj denir.
Ancak dış gebeliğin tedavisi kürtaj değildir. Dış gebelik ilaçla ya da çoğunlukla ameliyatla tedavi edilir. Dış gebelik acil bir durumdur: şiddetli tek taraflı kasık ağrısı, baş dönmesi ya da bayılma hissi varsa vakit kaybetmeden en yakın acil servise başvurun.
Karar aşamasındaysanız
Bu sayfayı okuyanların bir kısmı bilgi arıyor, bir kısmı karar vermeye çalışıyor. İkisi de olağan. Karar vermek zorunda olduğunuz bir süre var, ama o sürenin tamamını kullanma hakkınız da var.
Kararsız olduğunuz bir dönemde bile ilk değerlendirmeyi yaptırmanız işinize yarar: ultrason ile gebeliğin kaçıncı haftada olduğu netleşir, böylece elinizde ne kadar zaman olduğunu tahminle değil kesin olarak bilirsiniz. Değerlendirmeye gelmiş olmanız, bir karar verdiğiniz anlamına gelmez.
Konuşmak isterseniz
Aklınıza takılan bir şey varsa sormaktan çekinmeyin. Telefonda ya da WhatsApp'ta konuşabilir, isterseniz doğrudan randevu alabilirsiniz. Ne sorduğunuz kayda geçmez, kimseyle paylaşılmaz.
Yazar: Op. Dr. Eser Ağar — Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
Tıbbi inceleme: Op. Dr. Eser Ağar —